Skala podatkowa
Skala opodatkowuje dochód według progów. Sprawdza się przy niskich dochodach i daje dostęp do niektórych ulg. Przy wyższych dochodach podatek rośnie szybciej.
- opodatkowany jest dochód, czyli przychód minus koszty
- niższa stawka przy niskich dochodach
- dostęp do wybranych ulg
Podatek liniowy
Podatek liniowy ma stałą stawkę niezależnie od dochodu. Zwykle opłaca się przy wyższych dochodach i dużych kosztach, ale ogranicza niektóre ulgi.
- stała stawka niezależna od dochodu
- opodatkowany jest dochód
- ograniczony dostęp do niektórych ulg
Ryczałt ewidencjonowany
Ryczałt opodatkowuje przychód, a stawka zależy od rodzaju działalności. Koszty nie obniżają podatku, za to ewidencja jest prostsza. Więcej w stronie o księgowości online na ryczałcie.
- opodatkowany jest przychód, bez odliczania kosztów
- stawka zależy od rodzaju działalności
- prostsza ewidencja
Jak wybrać formę opodatkowania
Porównaj planowany przychód z kosztami, a potem sprawdź, jak każda forma wypada w Twoim przypadku. Warunki i stawki zmieniają się w przepisach, dlatego sprawdź je z księgowym. Plan startu pokaże, o co zapytać. Zobacz też księgowość online dla JDG.
- niskie koszty i usługi często pasują do ryczałtu
- wysokie koszty i wysoki dochód częściej pasują do liniowego
- niskie dochody mogą korzystnie wypaść na skali
- termin wyboru formy jest ograniczony, więc nie zwlekaj
Przykład: ten sam miesiąc na trzech formach
Liczby poniżej są wymyślone, służą wyłącznie do pokazania sposobu liczenia, a stawki i progi zmieniają się w przepisach, więc nie traktuj ich jako oferty ani porady. Załóżmy miesiąc z przychodem 12 000 zł netto i kosztami 4 000 zł.
- skala: dochód to 12 000 minus 4 000, czyli 8 000 zł. Przy założonej stawce 12% podatek wynosi około 960 zł, przed ulgami i składkami
- liniowy: ten sam dochód 8 000 zł, przy założonej stałej stawce 19% podatek wynosi około 1 520 zł, przed składkami
- ryczałt: podatek liczy się od przychodu 12 000 zł. Przy założonej stawce 8,5% to 1 020 zł, a koszty go nie zmniejszają
Gdyby koszty wynosiły tylko 500 zł, dochód skoczyłby do 11 500 zł, a wynik skali i liniowego wzrósłby, podczas gdy ryczałt pozostałby bez zmian. Widać stąd zasadę: im wyższe koszty, tym mniej korzystny jest ryczałt, a im niższe, tym częściej się opłaca. Do prawdziwego wyliczenia potrzebne są aktualne stawki, składki i ulgi, które zna księgowy.
Terminy, o których warto pamiętać
- wybór formy opodatkowania: przy rozpoczęciu działalności we wniosku albo w terminie wskazanym w przepisach, potwierdź datę przed pierwszą fakturą
- zmiana formy w trakcie działalności: możliwa tylko w określonych terminach, zwykle przed początkiem roku albo na początku roku
- rejestracja VAT: przed pierwszą sprzedażą, jeśli chcesz być płatnikiem
- zaliczki na podatek: cyklicznie, w terminach zależnych od formy
- składki ZUS: co miesiąc, w ustalonym dniu
Dokumenty potrzebne do rozmowy z księgowym
- wniosek o wpis do CEIDG lub jego potwierdzenie
- opis planowanej działalności i kody
- prognoza przychodów i kosztów na pierwsze miesiące
- informacja, czy klienci to firmy, czy osoby prywatne
- informacja o sprzedaży za granicą i o zakupie sprzętu
- umowy z pierwszymi klientami, jeśli już są
Pytania, które warto zadać przed wyborem
- jaka forma pasuje do moich kosztów i klientów
- z jakich ulg mogę skorzystać na początku i jakie mają warunki
- czy opłaca mi się być płatnikiem VAT od razu
- jak wygląda moja składka w pierwszych miesiącach
- kiedy mogę zmienić formę i co wtedy muszę złożyć
Przy ryczałcie sprawdź jeszcze, jaka stawka dotyczy Twojego rodzaju działalności, bo to ona decyduje o wyniku. Po rozmowie zapisz ustalenia i trzymaj je razem z dokumentami firmy. Pełną kolejność formalności opisujemy w poradniku zakładanie firmy krok po kroku, a pierwsze cztery tygodnie w tekście o początkach działalności.